Rapdi · Hướng dẫn làm thơ
Tìm vần làm thơ
Làm thơ có vần thì chữ cuối câu quyết định nhiều nhất. Bài này tóm tắt cách gieo vần cho lục bát, thơ 5 chữ và 7 chữ, và cách dùng công cụ tìm vần để có chữ hợp ý.
Tác giả: Tanh Nguyen, người làm Rapdi · Cập nhật
01Gieo vần lục bát
Lục bát là cặp câu 6 chữ rồi 8 chữ. Đoạn mở đầu Truyện Kiều của Nguyễn Du cho thấy rõ luật gieo vần:
Trăm năm trong cõi người ta,
Chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau.
Trải qua một cuộc bể dâu,
Những điều trông thấy mà đau đớn lòng.
- Chữ cuối câu lục (“ta”) vần với chữ thứ 6 câu bát (“là”).
- Chữ cuối câu bát (“nhau”) vần với chữ cuối câu lục kế tiếp (“dâu”).
- Về thanh: chữ thứ 2, 6, 8 là bằng, chữ thứ 4 là trắc. Chữ thứ 6 và thứ 8 của câu bát đều bằng nhưng khác dấu (“là” huyền, “nhau” ngang).
02Thơ 5 chữ
Mỗi câu 5 chữ. Vần thường gieo ở chữ cuối của các câu chẵn (câu 2 và 4), hoặc gieo liên tục ở mọi câu. Đây là thể dễ bắt đầu vì chỉ cần một vần cho cả khổ.
03Thơ 7 chữ
Mỗi câu 7 chữ. Khổ bốn câu hay gieo vần ở cuối câu 1, 2, 4 hoặc chỉ câu 2 và 4. Thơ 7 chữ thường dùng vần bằng, nghe êm và trang trọng.
04Tìm vần cho chữ cuối câu
- Viết ý của câu trước, chưa cần vần.
- Chọn chữ cuối câu đầu, gõ vào công cụ tìm vần.
- Chọn chữ cùng nhóm bằng/trắc với chữ gốc, sau đó viết câu sau quanh chữ đó.
- Cần thêm lựa chọn thì xem vần gần hoặc bảng vần.
Viết trên điện thoại thì app Rapdi tô màu các câu cùng vần ngay khi bạn gõ, nên nhìn là biết câu nào còn lẻ vần. Dù tên là app viết lời rap, nó dùng được cho thơ và lời nhạc.
05Câu hỏi thường gặp
Làm thơ lục bát gieo vần thế nào?
Chữ cuối câu lục (chữ thứ 6) vần với chữ thứ 6 của câu bát kế tiếp. Chữ cuối câu bát (chữ thứ 8) vần với chữ cuối của câu lục kế tiếp. Chữ thứ 6 và thứ 8 của câu bát đều thanh bằng nhưng khác dấu (một huyền, một ngang).
Thơ 5 chữ và 7 chữ gieo vần ở đâu?
Thường ở cuối câu. Thơ 5 chữ hay gieo vần ở cuối các câu chẵn (2 và 4) hoặc liên tục ở mọi câu. Thơ 7 chữ bốn câu thường gieo vần cuối câu 1, 2 và 4, hoặc chỉ câu 2 và 4.
Có công cụ tìm vần làm thơ không?
Có. Gõ chữ cuối câu vào công cụ tìm vần của Rapdi để có danh sách chữ cùng vần, xếp chữ cùng thanh lên trước. Công cụ miễn phí, dùng ngay trên web không cần cài.
Thơ tự do có cần vần không?
Không bắt buộc. Nhiều bài thơ tự do không gieo vần cuối câu, nhưng vẫn dùng vần lưng hoặc điệp âm để tạo nhạc tính.
06Xem thêm
Cách gieo vần rap, vần đôi và từ điển vần.
Tìm vần ngay khi đang viết. Rapdi là app viết lời rap tiếng Việt: vần tự tô màu khi bạn viết, gợi ý chữ vần ngay trên bàn phím, tìm vần khớp 2 âm, nói lái và thu demo có lời tự cuộn. Miễn phí, không cần đăng ký.